Phì đại tuyến tiền liệt ở nam: Nguyên nhân, dấu hiệu, tác hại và cách chữa trị

Tác giả: Bác sĩ Thủy

26-10-2024

Khi có những biểu hiện, triệu chứng của bệnh phì đại tuyến tiền liệt, nhiều người do ngại ngần, xấu hổ nên không đi thăm khám, chữa trị ngay khiến bệnh nhanh tiến triển sang mức độ nặng hơn. Đây là một trong những dạng bệnh lý thường ở tuyến tiền liệt, một tuyến có vai trò quan trọng đối với cơ quan sinh sản của nam giới. Vậy phì đại tuyến tiền liệt ở nam là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu, tác hại và cách chữa trị như thế nào?

Phì đại tuyến tiền liệt ở nam là gì?

Phì đại tuyến tiền liệt (BPH) hay còn được gọi là u phì đại tiền liệt tuyến, u xơ tuyến tiền liệt, tăng sinh tiền liệt tuyến lành tính là một bệnh lý xảy ra do sự gia tăng nhanh chóng về kích thước tuyến tiền liệt, khi đó sẽ chèn ép vào bàng quang, niệu đạo và gây ra các rối loạn trong việc tiểu tiện.

Đây là một căn bệnh lành tính và thường gặp ở những nam giới trên 50 tuổi, chiếm đến hơn 50% các trường hợp. Ngoài ra, những nam giới có lối sống không khoa học, thường xuyên uống bia rượu, căng thẳng, stress, mắc phải các bệnh về bàng quang, hệ tiết niệu cũng là đối tượng có nguy cơ cao bị phì đại tuyến tiền liệt.

Tùy vào mức độ nặng nhẹ của bệnh phì đại tuyến tiền liệt, có thể phân biệt được kích thước, trọng lượng của tuyến tiền liệt như:

• Ở mức độ nhẹ: Tuyến tiền liệt thường có kích thước từ 30g - 80g.
• Ở mức độ nặng: Tuyến tiền liệt có trọng lượng, kích thước lớn khoảng từ 100 - 200g.

Các dấu hiệu, biểu hiện của bệnh phì đại tuyến tiền liệt không chỉ gây ra rất nhiều khó khăn, bất tiện trong sinh hoạt, cuộc sống hàng ngày mà còn làm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, thậm chí là dẫn đến nhiều biến chứng cực kỳ nguy hiểm cho tính mạng.

Thông thường, với trường hợp phì đại tuyến tiền liệt lành tính thì có thể chữa khỏi và ít gây biến chứng. Tuy nhiên, với những trường hợp bệnh chuyển sang giai đoạn nặng hơn thì tỷ lệ chữa khỏi khá thấp, gây tốn kém về tiền bạc, công sức.

Nguyên nhân gây phì đại tuyến tiền liệt ở nam giới

Hiện nay, chưa có một nghiên cứu nào đưa ra chính xác nguyên nhân phì đại tuyến tiền liệt. Tuy nhiên, nhiều giả thuyết cho rằng bệnh lý này có thể bắt nguồn từ một số nguyên nhân, yếu tố như:

Do tuổi tác

Đây là một trong những nguyên nhân gây ra bệnh phì đại tuyến tiền liệt điển hình nhất. Theo nhiều nghiên cứu, tuyến tiền liệt sẽ có xu hướng phình to ra theo thời gian nên những nam giới nào có độ tuổi càng cao, tỷ lệ mắc phải loại bệnh này càng lớn, đặc biệt là ở những quý ông đã qua độ tuổi sinh sản, thường từ khoảng 50 - 80 tuổi.

Do bệnh lý

Quý ông nào có tiền sử hoặc đang mắc các bệnh về đường tiết niệu, bị rối loạn chức năng tuyến giáp, bệnh xơ gan, đái tháo đường, tiểu đường tuýp 2, viêm tuyến tiền liệt,... mà không thăm khám, chữa trị sớm thì cũng dễ bị phì đại tuyến tiền liệt.

Tiền sử gia đình

Bệnh phì đại tuyến tiền liệt cũng có khả năng di truyền từ thế này sang thế hệ khác, nghĩa là trong một gia đình, nếu ông nội, người cha mà bị phì đại tuyến tiền liệt thì con, cháu sinh ra cũng có nguy cơ cao mắc phải bệnh hơn so với những người bình thường.

Do rối loạn hormone

Đây cũng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh phì đại tuyến tiền liệt ở nam. Khi cơ thể sản sinh ra quá nhiều hormone testosterone, nồng độ DHT - một loại hormone có nhiệm vụ duy trì sự tăng trưởng, phát triển của tuyến tiền liệt cũng tăng theo. Từ đó khiến các mô tuyến phát triển nhanh chóng, mất kiểm soát và gây ra phì đại tiền liệt tuyến.

Do chế độ dinh dưỡng

Thói quen ăn uống không khoa học, thiếu dinh dưỡng, ăn nhiều đồ chiên rán, đồ dầu mỡ, đồ ăn mặn, ăn ít chất xơ, uống ít mỡ, uống nhiều nước có gas, thường xuyên uống bia rượu có thể gây suy giảm sức đề kháng, dẫn đến nhiều bệnh lý nguy hiểm, trong đó có bệnh phì đại tuyến tiền liệt mà nhiều quý ông gặp phải.

Môi trường độc hại

Môi trường sống ô nhiễm, độc hại, có nhiều hóa chất, chất thải, khói bụi đều có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, lâu dần sẽ khiến nội tiết tố bị rối loạn, mất cân bằng và nguy cơ phái mạnh mắc các bệnh về tuyến tiền liệt là rất cao.

Thừa cân, béo phì

Trong một vài nghiên cứu cho thấy, tình trạng thừa cân sẽ khiến các cơ quan nội tiết trong cơ thể phải chịu nhiều áp lực, từ đó dẫn đến mất cân bằng và đây cũng là một trong những nguyên nhân chứng tỏ những quý ông bị béo phì thường dễ mắc bệnh phì đại tuyến tiền liệt cao hơn những người bình thường.

Nguyên nhân khác

Ngoài ra, bệnh phì đại tuyến tiền liệt cũng bắt nguồn từ một số nguyên nhân khác như do hút thuốc lá, quan hệ tình dục với tần suất lớn, không cung cấp đủ nước cho cơ thể, tâm lý căng thẳng, stress,...

Dấu hiệu bệnh phì đại tuyến tiền liệt ở nam

Phần lớn biểu hiện của bệnh phì đại tuyến tiền liệt thường giống với biểu hiện của bệnh ở bàng quang, niệu đạo, viêm tuyến tiền liệt. Đặc biệt, khi tuyến tiền liệt phát triển với kích thước lớn sẽ chèn ép vào niệu đạo, bàng quang làm cản trở việc tiểu tiện của nam giới.

Người bệnh khi mắc phải bệnh lý này thường có các biểu hiện, triệu chứng điển hình như:

• Thường xuyên đi tiểu nhiều lần, đi tiểu liên tục trong ngày, khoảng cách giữa các lần đi tiểu ngắn, thường xuyên có cảm giác buồn tiểu, khó nhịn tiểu.
• Đi tiểu liên tục vào ban đêm dẫn đến chứng tiểu đêm nhiều lần, số lần đi tiểu đêm thường nhiều hơn 3 lần/đêm gây mất ngủ, ngủ không ngon giấc, ngủ không sâu.
• Mỗi lần đi tiểu, lượng nước tiểu ra ít hơn bình thường.
• Gặp phải nhiều khó khăn mỗi khi đi tiểu kèm hiện tượng tiểu khó, tiểu rắt, mót tiểu, đi tiểu lâu hơn bình thường, thường phải rặn mỗi khi đi tiểu, có cảm giác đi tiểu ngay dù vừa mới tiểu tiện xong.
• Khi đi tiểu xong vẫn có cảm giác không thoải mái, có cảm giác nước tiểu chưa ra ngoài hết, có cảm giác khó chịu, bí bách do lượng nước tiểu chưa thoát hết.
• Đi tiểu không tự chủ, luôn có cảm giác tiểu gấp, khó kiểm soát được việc đi tiểu, thậm chí nhiều trường hợp bệnh ở mức độ nặng, có hiện tượng rò rỉ nước tiểu ra ngoài.
• Đi tiểu bị ngắt quãng, đi tiểu đột ngột, thường gặp khi thời tiết lạnh hoặc khi bệnh nhân uống bia rượu, uống thuốc điều trị bệnh về thần kinh,...
• Dòng nước tiểu chảy ra không thành dòng, yếu, chảy nhỏ giọt, tia nước nhỏ, bị ngắt quãng.
• Nước tiểu có màu sắc bất thường, có màu đục, màu vàng đặc, đi tiểu ra máu.
• Có cảm giác đau rát, nóng mỗi khi đi tiểu kèm hiện tượng đau mỗi khi xuất tinh.
• Các biểu hiện khác đi kèm như người mệt mỏi, không tập trung, sức khỏe suy giảm, chán ăn, ham muốn tình dục giảm,...

Lưu ý: Tùy vào từng trường hợp, tùy vào mức độ của bệnh mà bệnh nhân sẽ gặp phải những biểu hiện, dấu hiệu của bệnh phì đại tuyến tiền liệt, không phải ai cũng có đầy đủ các dấu hiệu kể trên. Tốt nhất, để biết chính xác, bệnh nhân nên chủ động đi thăm khám, kiểm tra ngay khi có những biểu hiện nghi ngờ của bệnh phì đại tuyến tiền liệt.

Tác hại của phì đại tuyến tiền liệt gây ra

Có khá nhiều nam giới băn khoăn, thắc mắc không biết phì đại tuyến tiền liệt có nguy hiểm không, liệu có những tác hại, biến chứng gì? Theo các bác sĩ chuyên khoa, phì đại tuyến tiền liệt là một căn bệnh nam khoa cực kỳ nguy hiểm, nếu không được phát hiện và chữa trị kịp thời, bệnh sẽ dẫn đến rất nhiều tác hại cũng như biến chứng nguy hiểm đối với sức khỏe, tính mạng của phái mạnh như:

Bí tiểu cấp tính

Đây là một trong những biến chứng nguy hiểm của bệnh phì đại tuyến tiền liệt. Khi kích thước của tuyến tiền liệt lớn sẽ chèn ép và tạo ra áp lực ở cổ bàng quang. Từ đó gây ra các biểu hiện như tiểu khó, tiểu bí, tiểu ngắt quãng, đau khi đi tiểu, nặng hơn là không thể đi tiểu được.

Với những trường hợp đó, bệnh nhân cần đi thăm khám, kiểm tra ngay và bác sĩ sẽ tiến hành thực hiện thủ thuật đặt ống thông tiểu thì mới đi tiểu được.

Sỏi bàng quang

Hiện tượng bí tiểu để lâu và không tiến hành xử lý ngay sẽ dễ khiến nước tiểu bị ứ đọng lại, đồng thời các chất cặn bã cũng tích tụ lại và lâu ngày sẽ hình thành nên sỏi bàng quang.

Các viên sỏi sẽ nhanh chóng to ra và khi cọ xát vào niêm mạc bàng quang sẽ gây viêm nhiễm, chảy máu và gây tổn thương, nhiễm trùng nghiêm trọng ở bàng quang. Khi đó, nam giới sẽ gặp phải rất nhiều đau đớn, khó khăn và phải đối mặt với rất nhiều bệnh lý nhiễm khuẩn.

Viêm nhiễm đường tiết niệu

Bệnh phì đại tuyến tiền liệt có nguy hiểm không? Câu trả lời là có. Tình trạng sỏi bàng quang kết hợp với hiện tượng bí tiểu lâu ngày, không điều trị dứt điểm sẽ là điều kiện thuận lợi cho các tác nhân có hại sinh sôi, phát triển và gây ra tình trạng nhiễm khuẩn đường tiết niệu làm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe nam giới.

Tình trạng viêm nhiễm ở đường tiết niệu nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời, nhanh chóng, mầm bệnh còn có thể nhanh chóng xâm nhập ngược dòng lên gây tổn thương, viêm nhiễm ở niệu quản, đài bể thận, từ đó gây áp xe thận, làm ảnh hưởng đến chức năng của thận.

Rối loạn chức năng bàng quang

Bàng quang căng lên liên tục, thường xuyên do kích thước của tuyến tiền liệt chèn vào sẽ khiến chức năng co bóp, đàn hồi và đào thải nước tiểu giảm xuống. Hậu quả là khiến bệnh nhân gặp phải rất nhiều khó khăn trong việc tiểu tiện như tiểu khó, đi tiểu không kiểm soát, nước tiểu rò rỉ, tiểu buốt, tiểu rắt,... làm ảnh hưởng tới sinh hoạt hàng ngày.

Suy thận

Bệnh phì đại tuyến tiền liệt khi chuyển sang mức độ nặng, nghĩa là khi tuyến tiền liệt có kích thước lớn sẽ chèn ép trực tiếp vào thận, bàng quang. Hậu quả là làm vi khuẩn tấn công vào và làm suy giảm chức năng của thận, kéo dài sẽ dẫn đến suy thận.

Có thể kể tới một số biến chứng của hiện tượng suy thận bao gồm cả mức độ nhẹ và mức độ nặng như thiếu máu, đái tháo đường, viêm cầu thận, sỏi thận, tăng huyết áp, giãn đài bể thận, rối loạn chức năng sinh lý,...

Khi bị suy thận, bệnh nhân có nguy cơ cao bị nhiễm trùng máu và bắt buộc phải ghép thận hoặc chạy thận, nếu không sẽ khó giữ được tính mạng.

Chức năng sinh lý suy giảm

Đối với nam giới, khi bị phì đại tuyến tiền liệt luôn có cảm giác đau nhức, đi tiểu nhiều lần, tiểu bí, tiểu khó, tiểu lắt nhắt kèm cảm giác khó chịu sẽ luôn cảm thấy sợ hãi, chán nản và dần mất đi ham muốn tình dục. Nếu kéo dài sẽ khiến chức năng sinh lý bị ảnh hưởng nghiêm trọng, thậm chí là làm ảnh hưởng đến hạnh phúc lứa đôi.

Ảnh hưởng đến khả năng sinh sản

Khi bị phì đại tuyến tiền liệt, phái mạnh còn có nguy cơ cao mắc thêm các bệnh viêm nhiễm nam khoa khác như viêm bàng quang, viêm túi tinh, viêm ống dẫn tinh, viêm niệu đạo, viêm tinh hoàn,... khiến chức năng sinh lý, khả năng sinh sản cũng bị ảnh hưởng theo, từ đó có nguy cơ cao phải đối mặt với biến chứng vô sinh - hiếm muộn.

Có thể thấy, bệnh phì đại tuyến tiền liệt có thể dẫn đến rất nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến tới sức khỏe, khả năng sinh sản. Do đó, để tránh gặp phải những biến chứng đó, phái mạnh nên chủ động đi thăm khám, chữa trị ngay khi gặp phải những dấu hiệu bất thường.

Một số phương pháp cách chữa trị phì đại tuyến tiền liệt ở nam

Thông thường, sau khi thăm khám, chẩn đoán cụ thể, bác sĩ tư vấn nam khoa sẽ giải đáo cho người bệnh cách chữa phì đại tuyến tiền liệt phù hợp với mức độ, tình trạng bệnh. Hiện nay, có 2 cách chữa phì đại tuyến tiền liệt sau:

Dùng thuốc

Trường hợp mắc bệnh phì đại tuyến tiền liệt ở mức độ nhẹ, chưa nghiêm trọng, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng thuốc. Phần lớn thuốc kháng sinh được kê có tác dụng hỗ trợ làm giảm kích thước khối u, ngăn khối u phát triển lớn và giảm đau, chống viêm, làm giảm biểu hiện của bệnh.

Thường thì có hai nhóm thuốc chính được bác sĩ kê đơn cho bệnh nhân điều trị:

• Nhóm thuốc 1: Là các nhóm thuốc có tác dụng làm giãn cơ thành mạch, giãn cổ bàng quang, làm giãn cơ trơn tuyến tiền liệt nhằm giúp cải thiện tình trạng tắc nghẽn ở niệu đạo. Tuy nhiên, nếu lạm dụng nhóm thuốc này sẽ dễ gặp phải một số tác dụng phụ như mệt mỏi, chóng mặt, đau đầu, tụt huyết áp,...
• Nhóm thuốc 2: Tác dụng của loại thuốc này là giúp hạn chế, phòng tránh rối loạn nội tiết tố, làm giảm đi biểu hiện của bệnh. Cần sử dụng đúng hướng dẫn để tránh gặp phải các tác dụng phụ như khả năng cương dương giảm, xuất tinh ngược, liệt dương, suy giảm ham muốn tình dục.

Bệnh nhân khi sử dụng thuốc tây điều trị bệnh phì đại tuyến tiền liệt cần chú ý tuân thủ việc dùng thuốc theo đúng hướng dẫn, chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Không tự ý mua, dùng thuốc khi chưa có sự đồng ý của bác sĩ bởi sẽ khiến việc điều trị không còn hiệu quả, dễ dẫn đến hiện tượng nhờn thuốc.

Phẫu thuật

Đây là cách điều trị thường được chỉ định cho các trường hợp mắc bệnh phì đại tuyến tiền liệt đã chuyển sang mức độ nặng, trường hợp xuất hiện các biến chứng nguy hiểm như nhiễm khuẩn tiết niệu, bí tiểu cấp tính nhiều lần, sỏi bàng quang, suy thận mạn, thận ứ nước,... và việc dùng thuốc không còn tác dụng.

Tuy nhiên, chỉ những trường hợp đặc biệt, sau khi thăm khám cụ thể, bác sĩ mới đưa ra phương pháp phẫu thuật phù hợp. Có khá nhiều phương pháp phẫu thuật điều trị bệnh phì đại tuyến tiền liệt như mổ nội soi, mổ bằng laser, mổ mở u xơ tuyến tiền liệt,... tùy vào từng trường hợp cụ thể.

Như vậy, bài viết này đã giải đáp đầy đủ tất cả các thông tin về bệnh phì đại tuyến tiền liệt ở nam, nguyên nhân, dấu hiệu, tác hại và cách chữa trị, hy vọng mọi người đã nắm rõ hơn. Nếu còn băn khoăn, thắc mắc gì, các bạn hãy nhấp vào khung chat trực tuyến tại đây hoặc gọi trực tiếp đến số Hotline 0379544317 để được các chuyên gia bác sĩ tư vấn thêm.

Xem thêm: Phòng khám nam khoa uy tín Hà Nội